អង្ករកម្ពុជា៖ ការផ្លាស់ប្តូរទីផ្សារពីការពឹងផ្អែកលើអឺរ៉ុប ទៅកាន់ទីផ្សារធំៗចំនួនបី (អឺរ៉ុប-ចិន-អាស៊ាន)

នៅថ្ងៃទី ១១ ខែឧសភា ឆ្នាំ ២០២៦ សហព័ន្ធអង្ករកម្ពុជា (Cambodia Rice Federation – CRF) បានចេញផ្សាយរបាយការណ៍ស្តីពីស្ថានភាពនាំចេញអង្ករក្នុងរយៈពេល ៤ ខែដើមឆ្នាំ ២០២៦ (មករា ដល់ មេសា)។ លទ្ធផលបានបង្ហាញថា កម្ពុជាបាននាំចេញអង្ករសរុបចំនួន ៤៦៩,៩០៩ តោន ទទួលបានចំណូល ២៦៦.៣៨ លានដុល្លារ។

អ្វីដែលគួរឱ្យកត់សម្គាល់ជាងគេនោះ គឺ ការផ្លាស់ប្តូររចនាសម្ព័ន្ធទីផ្សារនាំចេញអង្ករកម្ពុជា។ ប្រសិនបើកាលពីមុន កម្ពុជាពឹងផ្អែកខ្លាំងតែលើទីផ្សារសហភាពអឺរ៉ុប (EU) និងចិនប៉ុណ្ណោះ ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ននេះ ទីផ្សារនាំចេញអង្ករកម្ពុជាបានក្លាយជា ទីផ្សារធំៗចំនួនបី ដែលមានចំណែកស្ទើរតែស្មើគ្នា៖

ទីផ្សារ	ចំណែក	ចំណុចសំខាន់
អាស៊ាន	~៣៨%	ធំជាងគេ ដឹកនាំដោយហ្វីលីពីន ម៉ាឡេស៊ី សិង្ហបុរី វៀតណាម
ចិន	~២៨%	ងើបឡើងវិញខ្លាំងបន្ទាប់ពីធ្លាក់ចុះជាច្រើនឆ្នាំ
សហភាពអឺរ៉ុប	~២៧%	ធ្លាក់ពីជាង ៥០% មកត្រឹមកម្រិតបច្ចុប្បន្ន

នេះបង្ហាញថា កម្ពុជាលែងពឹងផ្អែកតែលើទីផ្សារណាមួយទៀតហើយ។ ឥឡូវនេះ មានទីផ្សារធំៗចំនួនបីដែលជួយទ្រទ្រង់វិស័យអង្ករកម្ពុជាប្រកបដោយតុល្យភាព គឺ អាស៊ាន ចិន និងអឺរ៉ុប។

លើសពីនេះ កម្ពុជាក៏បាននាំចេញស្រូវបន្ថែមទៀតចំនួន ២.៦៨ លានតោន ទទួលបានចំណូល ៥៧៦.១០ លានដុល្លារ ដែលមានតម្លៃច្រើនជាងអង្ករស្ទើរតែទ្វេដង។

តើអ្វីទៅជាកត្តាដែលធ្វើឱ្យអាស៊ានឡើងមកជាទីផ្សារធំជាងគេ? តើអង្ករក្រអូបនៅតែជាដើមទុនដ៏សំខាន់របស់កម្ពុជាដែរឬទេ? ហើយតើការផ្លាស់ប្តូរនេះបង្ហាញពីនិន្នាការអ្វីខ្លះសម្រាប់អនាគតវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា? អនុញ្ញាតឱ្យយើងស្វែងយល់តាមរយៈអត្ថបទនេះទាំងអស់គ្នា។

ទីផ្សារអាស៊ាន៖ តើអ្វីជាកត្តាជំរុញ?

ការផ្លាស់ប្តូរដ៏គួរឱ្យកត់សម្គាល់បំផុតមួយនៅក្នុងរបាយការណ៍នេះ គឺ ការឡើងមកជាលេខមួយនៃទីផ្សារអាស៊ាន ដែលមានចំណែកសរុប ជិត ៣៨% នៃការនាំចេញអង្ករសរុបរបស់កម្ពុជា។

តើប្រទេសណាខ្លះនៅក្នុងអាស៊ានដែលនាំចូលអង្ករកម្ពុជាច្រើនជាងគេ?

បណ្តាប្រទេសសមាជិកអាស៊ានដែលនាំចូលអង្ករកម្ពុជាច្រើនជាងគេ រួមមាន៖

• ហ្វីលីពីន
• ម៉ាឡេស៊ី
• សិង្ហបុរី
• វៀតណាម

ប្រទេសទាំងបួននេះ គឺជាកម្លាំងចលករដ៏សំខាន់ដែលធ្វើឱ្យទីផ្សារអាស៊ានក្លាយជាគោលដៅនាំចេញធំជាងគេរបស់កម្ពុជា។

ហេតុអ្វីបានជាអាស៊ានកំពុងកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង?

មានកត្តាសំខាន់ៗជាច្រើនដែលជំរុញឱ្យការនាំចេញអង្ករទៅកាន់ទីផ្សារអាស៊ានកើនឡើង៖

1. កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មក្នុងតំបន់ (RCEP)៖ កិច្ចព្រមព្រៀង RCEP បានកាត់បន្ថយ ឬលុបចោលពន្ធគយលើផលិតផលកសិកម្មរវាងបណ្តាប្រទេសជាសមាជិក ដែលធ្វើឱ្យអង្ករកម្ពុជាមានតម្លៃប្រកួតប្រជែងខ្ពស់នៅក្នុងតំបន់អាស៊ាន។
2. គុណភាពអង្ករកម្ពុជាកាន់តែមានភាពល្បីល្បាញ៖ ជាពិសេសអង្ករក្រអូប ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថាមានរសជាតិឆ្ងាញ់ និងមានតម្រូវការខ្ពស់នៅក្នុងទីផ្សារអាស៊ាន។
3. ការដឹកជញ្ជូនកាន់តែងាយស្រួល និងថ្លៃដឹកជញ្ជូនទាប៖ ដោយសារភូមិសាស្ត្រជិតគ្នា ការដឹកជញ្ជូនអង្ករពីកម្ពុជាទៅកាន់ប្រទេសអាស៊ានផ្សេងទៀត មានភាពងាយស្រួល និងចំណាយតិចជាងការដឹកជញ្ជូនទៅកាន់អឺរ៉ុប។
4. តម្រូវការអង្ករកើនឡើងក្នុងតំបន់៖ ប្រទេសមួយចំនួនក្នុងតំបន់អាស៊ាន ដូចជាហ្វីលីពីន និងម៉ាឡេស៊ី នៅតែនាំចូលអង្ករយ៉ាងច្រើន ដើម្បីបំពេញតម្រូវការក្នុងស្រុក។

ហេតុអ្វីការផ្លាស់ប្តូរនេះសំខាន់សម្រាប់កម្ពុជា?

ការមានទីផ្សារធំៗចំនួនបី (អាស៊ាន ចិន និងអឺរ៉ុប) គឺជាការវិវត្តដ៏វិជ្ជមានមួយ ពីព្រោះ៖

• កាត់បន្ថយហានិភ័យ៖ ប្រសិនបើទីផ្សារមួយមានបញ្ហា (ឧទាហរណ៍ វិបត្តិសេដ្ឋកិច្ច ឬការប្រែប្រួលគោលនយោបាយ) កម្ពុជានៅតែអាចពឹងផ្អែកលើទីផ្សារពីរផ្សេងទៀតបាន។
• បង្កើនស្ថិរភាពតម្លៃ៖ ការមានអតិថិជនច្រើន ជួយឱ្យកសិករកម្ពុជាមិនសូវរងផលប៉ះពាល់ពីការប្រែប្រួលតម្លៃនៅក្នុងទីផ្សារតែមួយ។
• ពង្រីកឱកាស៖ ការនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអាស៊ានដែលនៅជិតខាង អាចជួយកាត់បន្ថយថ្លៃដឹកជញ្ជូន និងបង្កើនប្រាក់ចំណេញដល់កសិករ។

សង្ខេប៖ ការឡើងមកជាលេខមួយនៃទីផ្សារអាស៊ាន គឺជាសញ្ញាបញ្ជាក់ថា កម្ពុជាកំពុងពង្រីកមូលដ្ឋានអតិថិជនប្រកបដោយជោគជ័យ ហើយលែងពឹងផ្អែកតែលើទីផ្សារអឺរ៉ុប និងចិនដូចមុនទៀតហើយ។

ទីផ្សារចិន៖ ការងើបឡើងវិញយ៉ាងខ្លាំង

ក្រោយពីមានការធ្លាក់ចុះជាច្រើនឆ្នាំ ទីផ្សារចិនបាន ងើបឡើងវិញយ៉ាងខ្លាំង នៅក្នុងឆ្នាំ ២០២៦ នេះ។

តួលេខសំខាន់ៗ

ក្នុងរយៈពេល ៤ ខែដើមឆ្នាំ ២០២៦ កម្ពុជាបាននាំចេញអង្ករទៅកាន់ ចិន និងតំបន់រដ្ឋបាលពិសេស (ដូចជា ហុងកុង ម៉ាកាវ) សរុបចំនួន ១២៩,៣៣២ តោន មានតម្លៃ ៧៥.៨៨ លានដុល្លារ។

នេះធ្វើឱ្យចិនមានចំណែក ប្រហែល ២៨% នៃការនាំចេញអង្ករកម្ពុជាសរុប ស្មើនឹងទីផ្សារអឺរ៉ុប (២៧%) និងជិតស្មើនឹងអាស៊ាន (៣៨%)។

ហេតុអ្វីចិនកំពុងងើបឡើងវិញ?

កត្តាសំខាន់ៗដែលធ្វើឱ្យការនាំចេញអង្ករកម្ពុជាទៅចិនកើនឡើងវិញ រួមមាន៖

1. កិច្ចព្រមព្រៀងពាណិជ្ជកម្មសេរីកម្ពុជា-ចិន (FTA)៖ បានផ្តល់អត្រាពន្ធអនុគ្រោះដល់ផលិតផលកសិកម្មកម្ពុជា រួមទាំងអង្ករ។
2. ការស្តារសេដ្ឋកិច្ចចិនក្រោយវិបត្តិ៖ សេដ្ឋកិច្ចចិនកំពុងងើបឡើងវិញ ហើយតម្រូវការនាំចូលផលិតផលកសិកម្មក៏កើនឡើងផងដែរ។
3. គុណភាពអង្ករកម្ពុជាត្រូវបានទទួលស្គាល់៖ ជាពិសេសអង្ករក្រអូប ដែលមានប្រជាប្រិយភាពខ្លាំងនៅលើទីផ្សារចិន។
4. កិច្ចសហប្រតិបត្តិការរវាងវិស័យឯកជន៖ ក្រុមហ៊ុននាំចេញអង្ករកម្ពុជាបានពង្រឹងទំនាក់ទំនងជាមួយដៃគូចិន តាមរយៈពិព័រណ៍ពាណិជ្ជកម្ម និងកិច្ចព្រមព្រៀងផ្ទាល់។

ភាពខុសគ្នាពីអតីតកាល

កាលពីមុន (មុនឆ្នាំ ២០២៤) កម្ពុជាពឹងផ្អែកខ្លាំងលើទីផ្សារចិន ហើយនៅពេលដែលការនាំចូលពីចិនធ្លាក់ចុះ វិស័យអង្ករកម្ពុជារងផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរ។

ប៉ុន្តែឥឡូវនេះ ទោះបីជាចិនកំពុងងើបឡើងវិញ កម្ពុជាក៏មាន ទីផ្សារអាស៊ាន និងអឺរ៉ុប ជាជម្រើសបន្ថែមទៀតផងដែរ។ នេះធ្វើឱ្យវិស័យអង្ករកម្ពុជាមាន ស្ថិរភាព និងធន់ជាងមុន។

សង្ខេប៖ ចិននៅតែជាទីផ្សារសំខាន់មួយរបស់កម្ពុជា (២៨%) ប៉ុន្តែកម្ពុជាលែងពឹងផ្អែកតែលើចិនទៀតហើយ។ ការងើបឡើងវិញរបស់ចិន គឺជាព័ត៌មានល្អបន្ថែម មិនមែនជាកត្តាសម្រេចជោគជ័យតែមួយគត់នោះទេ។

ទីផ្សារអឺរ៉ុប៖ ការធ្លាក់ចុះ ប៉ុន្តែនៅតែសំខាន់

ទីផ្សារសហភាពអឺរ៉ុប (EU) ធ្លាប់ជាគោលដៅនាំចេញអង្ករធំជាងគេរបស់កម្ពុជា ដោយមានចំណែកជាង ៥០% កាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំមុន។ ប៉ុន្តែនៅក្នុងរបាយការណ៍នេះ ចំណែករបស់ EU បានធ្លាក់ចុះមកត្រឹម ប្រហែល ២៧% ប៉ុណ្ណោះ។

តួលេខសំខាន់ៗ

ក្នុងរយៈពេល ៤ ខែដើមឆ្នាំ ២០២៦ កម្ពុជាបាននាំចេញអង្ករកិនទៅកាន់បណ្តាប្រទេសនៅអឺរ៉ុបសរុបចំនួន ១២៦,១០៨ តោន មានតម្លៃ ៨៥.៤៤ លានដុល្លារ។

នេះមានន័យថា EU នៅតែជាទីផ្សារសំខាន់មួយ ប៉ុន្តែបានបាត់បង់តួនាទីជាទីផ្សារធំជាងគេរបស់កម្ពុជា។

ហេតុអ្វីចំណែកអឺរ៉ុបធ្លាក់ចុះ?

ការធ្លាក់ចុះនេះ មិនមែនដោយសារតែកម្ពុជានាំចេញទៅអឺរ៉ុបតិចជាងមុនទេ (បរិមាណនៅតែខ្ពស់) ប៉ុន្តែដោយសារតែ ការនាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអាស៊ាន និងចិនកើនឡើងលឿនជាង។

ម្យ៉ាងវិញទៀត ការប្រកួតប្រជែងលើទីផ្សារអឺរ៉ុបកាន់តែខ្លាំងឡើង ដោយមានប្រទេសផ្សេងទៀតដូចជា ឥណ្ឌា វៀតណាម និងមីយ៉ាន់ម៉ា កំពុងនាំចេញអង្ករទៅកាន់ទីផ្សារនេះយ៉ាងច្រើនផងដែរ។

តើអឺរ៉ុបនៅតែសំខាន់ដែរឬទេ? — បាទ នៅតែសំខាន់ខ្លាំង

ទោះបីជាចំណែកធ្លាក់ចុះក៏ដោយ ទីផ្សារអឺរ៉ុបនៅតែមានសារៈសំខាន់សម្រាប់វិស័យអង្ករកម្ពុជា ពីព្រោះ៖

1. តម្លៃអង្ករនៅអឺរ៉ុបច្រើនតែខ្ពស់ជាង៖ អង្ករកម្ពុជាដែលនាំចេញទៅអឺរ៉ុប ភាគច្រើនជាអង្ករក្រអូបដែលមានគុណភាពខ្ពស់ និងទទួលបានតម្លៃល្អ។
2. ទីផ្សារអឺរ៉ុបមានស្ថិរភាព៖ បើទោះបីជាមានការប្រែប្រួលខ្លះក៏ដោយ តម្រូវការអង្ករនៅអឺរ៉ុបមិនប្រែប្រួលខ្លាំងដូចទីផ្សារផ្សេងទៀតទេ។
3. ជាទីផ្សារសម្រាប់អង្ករសរីរាង្គ (Organic Rice)៖ អឺរ៉ុបគឺជាទីផ្សារដ៏សំខាន់សម្រាប់អង្ករសរីរាង្គរបស់កម្ពុជា ដែលមានតម្លៃខ្ពស់ជាងអង្ករធម្មតា។

សារសំខាន់សម្រាប់អនាគត

ការដែលកម្ពុជាមាន ទីផ្សារធំៗចំនួនបី (អាស៊ាន ចិន អឺរ៉ុប) ដែលមានចំណែកស្ទើរតែស្មើគ្នា គឺជា ការវិវត្តដ៏ល្អប្រសើរ។ ប្រសិនបើទីផ្សារណាមួយមានបញ្ហា កម្ពុជានៅតែអាចពឹងផ្អែកលើទីផ្សារពីរផ្សេងទៀតបាន។

នេះជាមេរៀនដ៏សំខាន់ដែលកម្ពុជាទទួលបានពីការធ្លាក់ចុះនៃការនាំចេញទៅចិនកាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំមុន។

សង្ខេប៖ អឺរ៉ុបលែងជាទីផ្សារធំជាងគេរបស់កម្ពុជាទៀតហើយ ប៉ុន្តែនៅតែជាសសរស្តម្ភដ៏សំខាន់មួយ រួមជាមួយនឹងអាស៊ាន និងចិន។

ប្រភេទអង្ករ៖ តើប្រភេទណាខ្លះដែលកម្ពុជានាំចេញច្រើនជាងគេ?

ក្រៅពីការផ្លាស់ប្តូរទីផ្សារ របាយការណ៍ពីសហព័ន្ធអង្ករកម្ពុជាក៏បានបង្ហាញពី ប្រភេទអង្ករដែលកម្ពុជានាំចេញច្រើនជាងគេ ផងដែរ។ នេះជាព័ត៌មានសំខាន់សម្រាប់កសិករ និងអ្នកធ្វើអាជីវកម្មក្នុងវិស័យនេះ។

តើអង្ករប្រភេទណាខ្លះដែលកម្ពុជានាំចេញ?

ក្នុងចំណោមអង្ករសរុប ៤៦៩,៩០៩ តោន ប្រភេទអង្ករនីមួយៗមានចំណែកដូចខាងក្រោម៖

ប្រភេទអង្ករ	ចំណែក	ចំណុចសំខាន់
អង្ករក្រអូប	៥៨.៦៦%	នៅតែជាប្រភេទសំខាន់បំផុត មានតម្រូវការខ្ពស់ទាំងក្នុងតំបន់អាស៊ាន ចិន និងអឺរ៉ុប
អង្ករស	២១.៣៨%	ជាអង្ករប្រើប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃ នាំចេញទៅកាន់ទីផ្សារអាហ្វ្រិក និងមជ្ឈិមបូព៌ាផងដែរ
ចុងអង្ករ ឬ អង្ករបាក់	១៧.១៨%	ប្រើសម្រាប់ផលិតម្សៅ ចំណីសត្វ និងស្រា — មានតម្លៃទាប ប៉ុន្តែនាំចេញច្រើន
អង្ករស្ងោរ (Parboiled Rice)	១.៦៩%	អង្ករដែលត្រូវបានកែច្នៃដោយការស្ងោរ មានតម្លៃខ្ពស់ជាងមធ្យម
អង្ករសរីរាង្គ (Organic Rice)	០.៨៩%	ចំណែកតូច ប៉ុន្តែមានតម្លៃខ្ពស់ និងត្រូវបានទទួលស្គាល់ក្នុងទីផ្សារអឺរ៉ុប
ប្រភេទផ្សេងៗ	០.២%	អង្ករពូជពិសេសផ្សេងទៀត

បញ្ជាក់៖ អង្ករក្រអូបតែមួយប្រភេទ មានចំណែកច្រើនជាងអង្ករស អង្ករក្រៀម និងប្រភេទផ្សេងទៀតបូកបញ្ចូលគ្នាទៅទៀត។

ហេតុអ្វីអង្ករក្រអូបនៅតែជាប្រភេទសំខាន់?

1. រសជាតិឆ្ងាញ់ និងក្លិនក្រអូប៖ អង្ករក្រអូបកម្ពុជា (ដូចជា ផ្ការំដួល, សែនក្រអូប) មានគុណភាពខ្ពស់ និងត្រូវបានអ្នកប្រើប្រាស់អន្តរជាតិពេញចិត្ត។
2. តម្លៃខ្ពស់៖ អង្ករក្រអូបអាចលក់បានតម្លៃខ្ពស់ជាងអង្ករសធម្មតា ដែលជួយបង្កើនប្រាក់ចំណូលដល់កសិករ។
3. ទីផ្សារធំទូលាយ៖ អង្ករក្រអូបត្រូវបានទទួលយកទាំងនៅអាស៊ាន ចិន អឺរ៉ុប និងសហរដ្ឋអាមេរិក។

ស្រូវ៖ ចំណូលច្រើនជាងអង្ករ

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ក្រៅពីការនាំចេញអង្ករ កម្ពុជាក៏បាននាំចេញ ស្រូវ បន្ថែមទៀតចំនួន ២.៦៨ លានតោន ក្នុងរយៈពេល ៤ ខែដើមឆ្នាំ ២០២៦ ទទួលបានចំណូល ៥៧៦.១០ លានដុល្លារ។

នេះមានន័យថា ស្រូវនាំមកនូវចំណូល ច្រើនជាងអង្ករកិនជិត ២.១ ដង (៥៧៦ លានដុល្លារ ធៀបនឹង ២៦៦ លានដុល្លារ)។

សារសំខាន់សម្រាប់កសិករ

• ការដឹងថាអង្ករក្រអូបមានតម្រូវការខ្ពស់ ជួយឱ្យកសិករអាចសម្រេចចិត្តដាំពូជណាដែលទទួលបានតម្លៃល្អជាង។
• ការនាំចេញស្រូវខ្ពស់ បង្ហាញថាកម្ពុជាមានសក្តានុពលក្នុងការកែច្នៃបន្ថែមទៀត ដើម្បីទទួលបានតម្លៃបន្ថែម។

សង្ខេប៖ អង្ករក្រអូប គឺជា «ដើមទុន» ដ៏សំខាន់បំផុតរបស់កម្ពុជា។ ប្រសិនបើកម្ពុជាអាចបង្កើនការកែច្នៃស្រូវឱ្យទៅជាអង្ករកាន់តែច្រើន នោះចំណូលពីវិស័យនេះនឹងកើនឡើងថែមទៀត។

ទីផ្សារផ្សេងទៀត៖ អាហ្វ្រិក និងមជ្ឈិមបូព៌ា

ក្រៅពីទីផ្សារធំៗទាំងបី (អាស៊ាន ចិន និងអឺរ៉ុប) កម្ពុជាក៏បាននាំចេញអង្ករទៅកាន់ ទីផ្សារតូចៗជាច្រើនទៀត នៅជុំវិញពិភពលោក។ នេះបង្ហាញពីការពង្រីកមូលដ្ឋានអតិថិជន និងការកាត់បន្ថយហានិភ័យពីការពឹងផ្អែកតែលើទីផ្សារធំៗមួយចំនួនប៉ុណ្ណោះ។

តួលេខសំខាន់ៗ

ក្នុងរយៈពេល ៤ ខែដើមឆ្នាំ ២០២៦ កម្ពុជាបាននាំចេញអង្ករទៅកាន់ ទីផ្សារផ្សេងទៀតចំនួន ២២ (រួមទាំងបណ្តាប្រទេសនៅអាហ្វ្រិក និងមជ្ឈិមបូព៌ា) សរុបចំនួន ៣៦,៧០៨ តោន មានតម្លៃ ៣២.៩១ លានដុល្លារ។

តើទីផ្សារទាំងនេះនៅឯណា?

ទីផ្សារផ្សេងទៀតរួមមានបណ្តាប្រទេសនៅ៖

• ទ្វីបអាហ្វ្រិក (ដូចជា ក្រេតូឌីវ័រ ហ្គាណា ម៉ូរីតានី ជាដើម) — ជាទីផ្សារដែលមានតម្រូវការអង្ករខ្ពស់ ដោយសារការផលិតក្នុងស្រុកមិនគ្រប់គ្រាន់។
• តំបន់មជ្ឈិមបូព៌ា (ដូចជា អារ៉ាប់រួម កាតា គុយវ៉េត) — ទីផ្សារដែលមានប្រជាជនចំណាយខ្ពស់ និងមានតម្រូវការអង្ករក្រអូបគុណភាពខ្ពស់។

ហេតុអ្វីទីផ្សារទាំងនេះសំខាន់?

ទោះបីជាទីផ្សារទាំងនេះមានទំហំតូចជាងអាស៊ាន ចិន ឬអឺរ៉ុបក៏ដោយ វាមានសារៈសំខាន់ដូចខាងក្រោម៖

1. កាត់បន្ថយការពឹងផ្អែក៖ ការមានអតិថិជននៅគ្រប់ទ្វីប ជួយឱ្យវិស័យអង្ករកម្ពុជាមានស្ថិរភាពជាងមុន។
2. ជាទីផ្សារសក្តានុពលសម្រាប់អង្ករកម្ពុជា៖ បណ្តាប្រទេសនៅអាហ្វ្រិក និងមជ្ឈិមបូព៌ា កំពុងមានតម្រូវការនាំចូលអង្ករកើនឡើងជាលំដាប់។
3. ឱកាសសម្រាប់តម្លៃប្រកួតប្រជែង៖ ទីផ្សារទាំងនេះច្រើនតែទទួលយកអង្ករដែលមានតម្លៃសមរម្យ ដែលអង្ករស និងអង្ករក្រៀមរបស់កម្ពុជាអាចប្រកួតប្រជែងបានល្អ។

អនាគតនៃទីផ្សារទាំងនេះ

បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជាកំពុងនាំចេញអង្ករទៅកាន់ ប្រទេស និងតំបន់ចំនួន ៦០ ទូទាំងពិភពលោក ដោយមានក្រុមហ៊ុននាំចេញចំនួន ៦១ ក្រុមហ៊ុន។ នេះជាបណ្តាញអាជីវកម្មដ៏ធំមួយ ដែលបង្ហាញពីភាពចាស់ទុំរបស់វិស័យនេះ។

ក្នុងរយៈពេលប៉ុន្មានឆ្នាំខាងមុខ ប្រសិនបើកម្ពុជាអាចពង្រឹងទំនាក់ទំនងពាណិជ្ជកម្មជាមួយបណ្តាប្រទេសនៅអាហ្វ្រិក និងមជ្ឈិមបូព៌ាបានកាន់តែច្រើន នោះទីផ្សារទាំងនេះអាចក្លាយជា សសរស្តម្ភទី ៤ បន្ថែមទៀតសម្រាប់វិស័យអង្ករកម្ពុជា។

សង្ខេប៖ កម្ពុជាមិនត្រឹមតែពឹងផ្អែកលើទីផ្សារធំៗចំនួនបីប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែកំពុងពង្រីកខ្លួនទៅកាន់ទីផ្សារថ្មីៗនៅលើទ្វីបអាហ្វ្រិក និងមជ្ឈិមបូព៌ា។ នេះជាសញ្ញាវិជ្ជមានសម្រាប់ការរីកចម្រើនប្រកបដោយចីរភាពនាពេលអនាគត។

បន្ទាប់ពីបានពិនិត្យមើលរបាយការណ៍ពីសហព័ន្ធអង្ករកម្ពុជា (CRF) យើងអាចសន្និដ្ឋានបានថា វិស័យនាំចេញអង្ករកម្ពុជាកំពុងស្ថិតក្នុងដំណាក់កាលផ្លាស់ប្តូរដ៏សំខាន់ និងវិជ្ជមាន។

សមិទ្ធផលសំខាន់ៗក្នុងរយៈពេល ៤ ខែដើមឆ្នាំ ២០២៦

1. កំណើនចំណូល៖ កម្ពុជានាំចេញអង្ករបាន ៤៦៩,៩០៩ តោន ទទួលបានចំណូល ២៦៦.៣៨ លានដុល្លារ។ បូករួមទាំងស្រូវ ២.៦៨ លានតោន ទទួលបានចំណូល ៥៧៦.១០ លានដុល្លារ សរុបចំណូលជាង ៨៤២ លានដុល្លារ។
2. ការធ្វើពិពិធកម្មទីផ្សារ៖ កម្ពុជាលែងពឹងផ្អែកតែលើទីផ្សារអឺរ៉ុប និងចិនដូចមុនទៀតហើយ។ ឥឡូវនេះ មាន ទីផ្សារធំៗចំនួនបី ដែលមានចំណែកស្ទើរតែស្មើគ្នា៖
   • អាស៊ាន ~៣៨% (ធំជាងគេ)
   • ចិន ~២៨%
   • អឺរ៉ុប ~២៧%
3. ភាពធន់ និងស្ថិរភាព៖ ការមានទីផ្សារចម្រុះ ជួយកាត់បន្ថយហានិភ័យ ប្រសិនបើទីផ្សារណាមួយមានបញ្ហា។ នេះជាមេរៀនដ៏សំខាន់ដែលកម្ពុជាទទួលបានពីការធ្លាក់ចុះនៃការនាំចេញទៅចិនកាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំមុន។
4. អង្ករក្រអូបនៅតែជាដើមទុន៖ អង្ករក្រអូបមានចំណែក ៥៨.៦៦% នៃការនាំចេញអង្ករសរុប ដែលបញ្ជាក់ថាកម្ពុជានៅតែមានគុណសម្បត្តិប្រកួតប្រជែងខាងអង្ករមានគុណភាពខ្ពស់។

ទិសដៅសម្រាប់អនាគត

ទោះបីជាសមិទ្ធផលនេះគួរឱ្យកត់សម្គាល់ក៏ដោយ កម្ពុជានៅមានឱកាសកែលម្អបន្ថែមទៀត៖

• ការពង្រឹងសមត្ថភាពកែច្នៃស្រូវ៖ បច្ចុប្បន្ន កម្ពុជានៅតែនាំចេញស្រូវក្នុងបរិមាណយ៉ាងច្រើន ដែលផ្តល់តម្លៃបន្ថែមទាបបើធៀបនឹងអង្ករ។ ប្រសិនបើកម្ពុជាអាចជំរុញការកែច្នៃស្រូវទាំងនោះឱ្យទៅជាអង្ករសម្រេចបានកាន់តែច្រើន វានឹងជួយបង្កើនចំណូលជាតិ និងបង្កើតតម្លៃបន្ថែមខ្ពស់សម្រាប់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ។
• ពង្រីកទីផ្សារថ្មីៗ៖ បណ្តាប្រទេសនៅអាហ្វ្រិក និងមជ្ឈិមបូព៌ា នៅមានសក្តានុពលច្រើនដែលកម្ពុជាអាចចូលទីផ្សារបន្ថែមទៀត។
• លើកកម្ពស់អង្ករសរីរាង្គ៖ អង្ករសរីរាង្គបច្ចុប្បន្នមានចំណែកត្រឹមតែ ០.៨៩% ប៉ុណ្ណោះ ដែលជាឱកាសសម្រាប់ការរីកចម្រើន ដោយសារតម្រូវការអង្ករសរីរាង្គនៅលើពិភពលោកកំពុងកើនឡើង។

សារចុងក្រោយ

ទិន្នន័យនេះបង្ហាញថា កសិករ និងអ្នកនាំចេញអង្ករកម្ពុជា កំពុងដើរលើផ្លូវត្រូវ។ ការធ្វើពិពិធកម្មទីផ្សារ ការផ្តោតលើអង្ករក្រអូប និងការពង្រីកទៅកាន់តំបន់ថ្មីៗ សុទ្ធតែជាយុទ្ធសាស្ត្រដែលកំពុងផ្តល់ផ្លែផ្កា។

វិស័យអង្ករមិនត្រឹមតែជាប្រភពចំណូលដ៏សំខាន់សម្រាប់ប្រទេសជាតិប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែថែមទាំងជួយលើកកម្ពស់ជីវភាពរបស់កសិកររាប់សែនគ្រួសារទូទាំងប្រទេសផងដែរ។

📢 សូមចែករំលែក!

ប្រសិនបើលោកអ្នកយល់ថាអត្ថបទនេះមានប្រយោជន៍ សូមចុច Like, Share និង Comment ដើម្បីឱ្យមិត្តភក្តិ និងអ្នកស្គាល់គ្នាបានទទួលព័ត៌មានវិជ្ជមានអំពីវិស័យកសិកម្មកម្ពុជា។

ប្រភព៖ សហព័ន្ធអង្ករកម្ពុជា (Cambodia Rice Federation – CRF) តាមរយៈ AKP — ថ្ងៃទី ១១ ខែឧសភា ឆ្នាំ ២០២៦។